Yanacaq nasosu təmiri: TNVD və benzin nasosu

Common Rail dizel sistemində yüksək təzyiq nasosu yanacağı 1500–2500 bara qaldırır. Bu, sistemin ən çox yüklənən hissəsidir və yanacağın keyfiyyətinə həssasdır. İçində su və çirk (mexaniki hissəciklər) olan dizel plunjeri və klapanları qısa müddətdə yeyir. Nəticədə nasos lazımi təzyiqi ya yarada bilmir, ya da saxlaya bilmir.

Stenddə nasosun hansı dövrdə nə qədər təzyiq verdiyinə baxırıq. Təzyiq tənzimləyicisini (DRV) və ölçü klapanını (SCV, MPROP) ayrıca yoxlayırıq, geri axının normada olub-olmadığını ölçürük. Nəticəni zavod göstəriciləri ilə tutuşdururuq. Bosch, Denso və Delphi nasoslarını təmir edirik. Təmirdən sonra nasosu yenidən stenddə yoxlayırıq, sonra maşına qoyuruq.

Benzin mühərrikində nasos yanacaq çənində olur və köhnəldikcə təzyiqi düşür. Əlamətlər mərhələ-mərhələ gəlir: əvvəl maşın ağır işə düşür və yüklə çəkmir, sonra isti havada dayanır, axırda ümumiyyətlə işə düşmür. Çəndən gələn uğultu da nasosun əlamətidir.

Yoxlamaya nasosun özündən başlamırıq. Əvvəl yanacaq filtrinə, çəndəki tora, nasosun sığortasına, relesinə və qidalanma naqilinə baxırıq. Səbəb bunlardan biridirsə, nasos sağlamdır, sadəcə lazımi cərəyanı almır. Bu artıq avto elektrik ustasının işidir. Sonra təzyiqi manometrlə ölçürük və mühərrik işləyərkən təzyiqin saxlanıb-saxlanmadığına baxırıq.

Birbaşa püskürtməli (GDI, TSI, TFSI) mühərriklərdə iki nasos var: biri çəndə, biri mühərrikin üstündə, yüksək təzyiq üçün. Hər ikisinin təzyiqini maşının üstündə ayrıca ölçürük. Benzin nasosları üçün stendimiz yoxdur, bizim stend dizel avadanlığıdır.

Bunu əlamətlərdən ayırmaq olmur, çünki nasos da, farsunka da eyni əlamətləri verir. Lazımsız xərc də ən çox məhz burada yaranır. Təzyiq düşübsə, iki ehtimal var. Ya nasos lazımi təzyiqi yarada bilmir, ya da farsunkalar geri axınla onu buraxır. Bunu təxminlə yox, ölçməklə bilirik. Farsunkaların geri axınını ayrıca ölçürük, nasosun verdiyi təzyiqə isə canlı məlumatlarda baxırıq.

AzonAuto-da hər ikisini bir yerdə yoxlayırıq. Dizeldə farsunkaları və yüksək təzyiq nasosunu stenddə test edirik, nəticəni sizə göstəririk. Lazım olsa, farsunka təmiri də bizdədir. Benzin mühərrikində isə təzyiqi maşının üstündə ölçürük. Hər iki halda «hamısını dəyişək, biri tutar» deməyə ehtiyac qalmır. Təzyiq normadadırsa, səbəb yanacaq sistemində deyil, onda yoxlamanı mühərrik diaqnostikası ilə davam etdiririk.

Yanacaq nasosunun və farsunkaların ömrünü ən çox uzadan şey vaxtında dəyişilən yanacaq filtridir. Tutulmuş filtr nasosu daim artıq yüklə işlədir və vaxtından əvvəl sıradan çıxarır. Su və çirk buraxan filtr isə plunjeri birbaşa zədələyir.

Dizeldə su ayırıcısını (separatoru) vaxtında boşaltmaq da bir o qədər vacibdir. Nasosu təmir edəndən sonra filtri mütləq dəyişirik, çünki köhnə filtrlə təzə təmir olunmuş nasos da tezliklə eyni günə düşür.