Turbo təmiri: turbin, kartric və aktuator

Turbo kompressorun valı dəqiqədə 200 000 dövrəyə qədər fırlanır və yalnız mühərrik yağı ilə yağlanır. Ona görə onun əsas düşmənləri bunlardır: yağ aclığı (tutulmuş yağ borusu, aşağı yağ səviyyəsi, gec dəyişilən yağ), çirkli yağ, hava filtrindən keçən yad cisim və egzoz tərəfində həddən artıq əks təzyiq (tutulmuş DPF və ya katalizator). DPF və EGR barədə DPF, EGR, AdBlue ləğvi səhifəsində yazmışıq. Bir də isti turbonu soyumağa qoymadan mühərriki söndürəndə içindəki yağ kokslaşır.

Bu səbəblərin hər biri turbonun podşipniklərini və ya çarxlarını zədələyir. Diaqnostikada məhz bu səbəbi axtarırıq. Yağ təzyiqini ölçür, yağ xətlərini, hava yolunu, intercooleri və egzoz sistemini yoxlayırıq. Səbəb aradan qalxmasa, təmir olunmuş turbo da eyni yolla sıradan çıxacaq.

Valın radial və ox boyunca oynamasını ölçür, kompressor və turbin çarxlarının vəziyyətinə baxırıq. Hava yolunda sızmanı dumanla və ya təzyiqlə yoxlayır, boost təzyiqini canlı məlumatlarla müqayisə edirik. Dəyişən həndəsəli turbolarda (VGT, VNT) lövhələrin hərəkətini və aktuatorun gedişini yoxlayırıq. «Turbo xarabdır» deyilən maşında səbəb çox vaxt çatlamış hava borusu, tutulmuş aktuator və ya sıradan çıxmış boost sensoru olur. Bunlar turbonu dəyişmədən həll olunur, sensor və naqil tərəfi isə avto elektrik ustasının işidir.

Kartric (CHRA) turbonun fırlanan hissəsidir; val, çarxlar və podşipniklər bir blokdur. Podşipnik və ya çarx zədələnəndə kartrici bütöv dəyişir, turbonun gövdəsini, aktuatorunu və dəyişən həndəsə mexanizmini saxlayırıq. Balanslanmış keyfiyyətli kartriclə bərpa olunmuş turbo yeni turbodan ucuz başa gəlir, ömrü isə yağın təmizliyindən və mühərrikin vəziyyətindən asılıdır. Gövdəsi çatlamış və ya çarxı gövdəni oymuş turbonu bərpa etmək mümkün deyil və bunu sizə açıq deyirik.

Dizel turbolarının çoxunda dəyişən həndəsə mexanizmi (VGT) var. His basanda lövhələr ilişir və turbo ya gec işə düşür, ya da həddən artıq təzyiq verir, mühərrik də avariya rejiminə keçir. Mexanizmi söküb təmizləyir, gedişini tənzimləyirik. Aktuator vakuumlu və ya elektron olur. Elektron aktuatorun mühərriki və dişli çarxları köhnəlir, lövhəsi sıradan çıxır. AzonAuto-da onu elektronika ustası yoxlayır, təmir edir və kalibrləyir.

Əvvəl diaqnostika edib səbəbi tapırıq, qiyməti deyirik və razılaşandan sonra turbonu sökürük. Kartrici dəyişir və ya mexanizmi təmizləyirik. Yağ və hava xətlərini də təmizləyir, yağı və filtri təzələyirik. Turbonu yerinə qoyandan sonra aktuatoru kalibrləyir, boost təzyiqini canlı məlumatlarla yoxlayırıq. Yeni turbonu qoymazdan əvvəl onun yağ kanalına təmiz mühərrik yağı tökürük. Sonra mühərriki işə salmadan bir neçə saniyə fırladırıq ki, turboya yağ təzyiqi gəlsin, yalnız bundan sonra işə salıb boş dövrədə yağ, qaz və hava sızmalarını yoxlayırıq. Turbonu necə qorumaq lazım olduğunu da sizə izah edirik.