Karobka yağı dəyişimi: ATF, CVT və robot karobka

Qismən dəyişimdə karobkanın karterindəki yağı boşaldırıq. Bu, sistemdəki yağın yalnız bir hissəsidir. Sonra filtri və ya karter araqatını dəyişib yeni yağ tökürük. Yağı vaxtında dəyişilmiş karobka üçün bu üsul kifayətdir və ucuzdur. Aparatla tam dəyişimdə isə xüsusi qurğunu karobkanın soyutma xəttinə qoşuruq və təzə yağ köhnə yağı sistemdən tamamilə sıxışdırıb çıxarır. Hidrotransformatorun (bublik) içindəki yağ da dəyişilir.

Hansı üsulun lazım olduğunu yağın vəziyyətinə və karobkanın yaşına görə seçirik. Çox köhnəlmiş, içində metal qırıntısı olan yağı birdən tam dəyişmək bəzən problemi kəskinləşdirir. Belə karobkada əvvəlcə diaqnostika edirik və nə etmək lazım olduğunu açıq deyirik.

Xeyr, karobka yağı universal deyil. Toyota və Lexus avtomatlarına ATF WS, Hyundai və Kia-ya SP tipli yağ tökülür; Mercedes-Benz, BMW, Chevrolet və Ford karobkalarının da hər birinin öz zavod spesifikasiyası var. Dəqiq yağı təxminlə yox, karobka koduna görə seçirik. CVT karobkalara (Nissan, Toyota, Honda) yalnız CVT yağı, ikili debriyajlı robot karobkalara (DSG, DCT) isə həmin karobka üçün nəzərdə tutulmuş DCT yağı tökürük.

Çin avtomobillərində də qayda eynidir. Changan, Geely və Haval-ın robot və avtomat karobkalarının, BYD-nin DM-i hibridlərindəki EHS blokunun və köhnə benzin BYD modellərinin DCT karobkasının hər birinin öz yağı var. Səhv yağ karobkanı vaxtından tez sıradan çıxara bilər. Ona görə yağı avtomobilin VIN-i və karobka kodu ilə seçirik.

Bir çox istehsalçı karobka yağını «ömürlük» adlandırır, amma praktikada yağ yaşlanır və karobkanın ömrünü qısaldır. İntervalı avtomobilin öz servis kitabçası müəyyən edir. Bakının tıxacı və taksi işi bu intervalı qısaldır, CVT karobkalar isə yağa daha həssasdır. İşlənmiş avtomobil almısınızsa, yağı dəyişmək və ya heç olmasa vəziyyətini yoxlatmaq ən ucuz sığortadır.

Qiymət yağın növündən və həcmindən, filtr və araqatdan, bir də işin özündən asılıdır. Aparatla tam dəyişimə qismən dəyişimdən qat-qat çox yağ gedir. Toyota Camry, Hyundai Elantra, Kia Optima, Chevrolet Malibu, Mercedes E-Class və ya BYD Song Plus üçün rəqəm fərqli olur, çünki hər birində yağın litr qiyməti də, həcmi də başqadır. Marka və modeli WhatsApp-a yazın, konkret qiyməti deyək. Yağı dəyişəndə karobkanın vəziyyətinə də baxırıq və problem görsək, təmirdən əvvəl sizə deyirik.

Əvvəl yağın vəziyyətinə və səviyyəsinə baxır, xəta kodlarını oxuyuruq. Sonra karobkanı iş temperaturuna qədər qızdırır, köhnə yağı boşaldır, filtri və araqatı dəyişib yeni yağ tökürük. Səviyyəni istehsalçının tələb etdiyi temperaturda tənzimləyirik; bir çox müasir karobkada bunu diaqnostika cihazı ilə edirik. Karobka tələb edirsə, adaptasiyanı da sıfırlayırıq: məsələn, Nissan CVT-də istehsalçı hər yağ dəyişimindən sonra yağın köhnəlmə sayğacını sıfırlamağı tələb edir. Hər karobkaya bu lazım deyil. Adaptasiyanın özünü karobka beyni (TCM) təmiri səhifəsində izah etmişik.